در یک تعریف ساده می توان چنین گفت‌،؛ میلگرد یا ارماتور میله ای فولادی با قطری مشخص است که برای جبران مقاومت کششی بتن آرمه  مورد استفاده قرار میگیرد میلگرد فولادی در استاندارد های مشخص وبراساس لاینسس های خاصی در کشورهای مختلف تولید می شود.

در ارتباط باخواص مکانیکی میلگرد در هر استانداردی، طبقه بندی مشخصی وجود دارد.

در کشور ما عمدتا میلگرد درکارخنجات ی  چون ذوب آهن اصفهان و کارخانه ی میلگرد ابهر تولید وعرضه می شوند

البته استاندارد هر یک از کارخانجات از لحاظ تنوع  وقطر ممکن است با دیگری متفاوت باشد

برای مثال میلگرد تولیدی ذوب آهن اصفهان، براساس سیستم روسی وباقطر ۴۰ میلیمتری تولید وعرضه می شود، این درحالی است که کارخانجات ی چون میلگرد ابهر، از طریق خط نورد گرم، میلگردهایی بامقاطع ۸ الی ۳۲ میلیمتر تولید وعرضه میکنند.

دسته بندی انواع میلگرد از لحاظ خواص مکانیکی :

در بتن ریزی، بیشترین حجم استفاده از آرماتور در ایران، مربوط به میلگردهایی است که از جنس فولاد معمولی و با استاندارد سیستم روسی که در ایران مورد استفاده قرار میگیرد تولید می گردند

۱ – میلگرد منعطف بدون آج (A1)

این نوع میگردها دارای مشخصات فنی زیر می باشند.

–  تنش ازهم گسیختگی ۳۸۰۰کیلوگرم بر سانتی مترمربع

 – تنش جاری ۲۳۰۰کیلوگرم برسانتی مترمربع

-تغییر شکل نسبی پلاستیکی در وضعیت گسیختگی ۲۵ درصد

 این نوع میلگرد عاری از هرگونه آج می باشد و به صورت صاف تولید می گردد و به عنوان میلگرد نرم یا داکتیل شناخته می شود وبرای عملیات جوشکاری، آهنگری وتغییر فرم مناسب می باشد

۲ – میلگرد آج ساده  ونیمه خشک(A2)

مشخصات فنی این نوع میلگرد به صورت زیر می باشد :

تنش جاری:  ۳۰۰کیلو گرم برسانتی متر مربع

تنش گسیختگی:۵۰۰ کیلو گرم برسانتی متر

تغییر شکل نسبی پلاستیکی :۱۹ درصد در وضعیت گسیختگی

این نوع میلگرد عمدتا به عنوان نیمه خشک، ترد و یانیمه نرم شناخته می شود. از نظر شکل ظاهری، دارای آج و بیشتر آج فنری مانند می باشد

عملیات جوشکاری بر روی این نوع میلگرد توصیه نمی شود وبیشتر برای خاموت زنی وعملیات ساختمانی به کار می رود

 مقاطع A2 میلگرد ابهر با دارا بودن ۱۹ درصد تغییر شکل نسبی پلاستیک در زمان گسیختگی، ۵۰۰۰ کیلوگرم بر سانتی متر مربع تنش گسیختگی و ۳۰۰۰ کیلوگرم بر سانتی متر مربع تنش جاری در گروه مقاطع نیمه خشک قرار گرفته است

۳- میلگرد  سخت با آج پیچیده (A3)

این میلگرد دارای مشخصات زیر می باشد

 تنش جاری : ۴۰۰۰ کیلوگرم بر سانتی متر مربع

 تنش گسیختگی : ۶۰۰۰ کیلوگرم بر سانتی متر مربع

 تغییر شکل نسبی پلاستیکی: ۱۴ درصد (در زمان گسیختگی)

این نوع میلگرد به دلیل شکننده بودن به عنوان میلگرد خشک شناخته می شود و به هیچ عنوان برای عملیات خم کاری وفرم کاری وجوشکاری توصیه نمی شود

برای مثال مقاطع A3 میلگرد  ابهر با دارا بودن ۱۴ درصد تغییر شکل پلاستیکی در هنگام گسیختگی، ۶۰۰۰ کیلوگرم بر سانتی متر مربع تنش گسیختگی و ۴۰۰۰ کیلوگرم بر سانتی متر مربع تنش جاری در دسته مقاطع سخت با آج پیچیده قرار می گیرد.

۴- میلگرد سخت مرکب  (A4)

طبق تعریف الزامات  استاندارد شماره ۳۱۳۲ سازمان ملی استاندارد کشور ایران، این میلگرد ویا میلگردهای با آج ۵۲۰ الی ۵۰۰ از نوع آجدار مرکب هستند

 در حال حاضر کارخنجاتی همچون ذوب آهن اصفهان و میلگرد ابهر کاملا تابع استاندارد ها هستند

اج های دوکی در هر دوطرف با زاویه ۳۵درجه تا و شامل ۷۵ درجه می باشد. حداقل مقاومت کششی ۵۲۰ مگاپاسکال و شکل پذیری حداقل ۱۸% را برای این گرید از محصولات خود تضمین مینماید

. استفاده از میلگرد A4 با تنش تسلیم ۵۰۰ و۵۲۰ مگاپاسکال،به این صورت به عنوان میلگردهای آج ۵۰۰ وآج ۵۲۰ شناخته می شوند.

–  در تولید میلگرد، از شمش با کربن بالا استفاده نشود.

شکل ظاهری میلگرد های A2 و A3

شکل اج روی میلگرد یکی از راهای معمولی شناسایی میلگرد است

 میلگرد طولی A3 و میلگرد عرضی A2 برای طراحی پی استفاده می شود

–   میلگرد های A3 آج ها به صورت ضربدری هستند  – میلگرد A2 آج ها  صورت منفرد هستندپ

  –  میلگرد هایA2 آج ها بصورت موازی هستند

  –  میلگرد های A3 آج ها بصورت هفت و هشت هستند.

انواع میلگردها برمبنای استاندارد:

  • میلگرد ساده ۲۴۰ (میلگرد ساده)

  • میلگرد ۳۴۰ آج دار (میلگرد آجدار مارپیچ)

  • میلگرد آج دار ۳۵۰ (میلگرد آجدار مارپیچ) یا ( یکنواخت)

  • میلگرد آج دار ۴۰۰ (میلگرد آجدار جناقی) یا (یکنواخت)

  • میلگرد آج دار ۴۲۰ (میلگرد آجدار جناقی ) یا ( یکنواخت)

  • میلگرد آج دار ۵۰۰ (میلگرد آجدار مرکب)

  • میلگرد آج دار ۵۲۰ (میلگرد آجدار مرکب )

تقریبا تمام میلگردهای موجود بازار پیرو چنین استانداردی هستند

راه تشخیص میلگرد آج ۳۴۰ ومیلگرد آج   ۴۰۰ :

زاویه آج ها در میلگرد ۳۴۰ به صورت مارپیچی و ۴۵ درجه است.‌ در ‌آج ۴۰۰‌ زاویه آج‌ها ۴۵ درجه است و شکل آج‌ها به صورت جناقی (هفت و هشت) است.

خواص مکانیکی انواع میلگرد:

تنش تسلیم

به بیشترین نیرویی که برمیلگرد وارد می شود ومیلگرد شکل ظاهری را به صورت مداوم ازدست نمی دهد تنش تسلیم می گویند. اگر مقدار نیرو وارد شده  افزایش یابد، میلگرد بحالت اولیه باز نمی‌گردد و برای همیشه تغییر شکل می‌دهد.

به این دو مفهوم دقت کنید

 خاصیت آلاستیکه: برگشت پذیری

خاصیت پلاستیک : برگشت ناپذیری

به یاد داشته باشبد در طراحی‌ها، ملاک معیار استفاده میلگرد، مقدار تنش تسلیم می باشد میلگرد آج ۳۴۰‌،‌ دارای حداقل ۳۴۰ مگاپاسکال  تنش تسلیم است

مقاومت کششی میلگرد چیست؟

بیشترین حد کششی که یک جسم می تواند تحمل کند ونشکند را مقاومت کششی می گویند ، ‌و واحد آن پوند بر اینچ مربع‌ می باشد

خاصیت مقاومت کششی در میلگردها را می‌توان با آلیاژکاری، یا عملیات حرارتی  وسرد کاری تقویت کرد،

استحکام کششی – تاو کششی– Tensie Strength عبارت های دیگری هستند که برای مقاومت کششی به کار می روند

کاربرد میلگرد ها در بتن

راستا : جهت تقویت مقاومت کششی بتن

میلگرد خاموت : عدم بیرون زدگی و ترک برداری

میلگرد سنجاقک: جهت افزایش مقاومت برشی خاموت‌ها و برای اتصال بین میل گردهای طولی و خاموت

خرک : جهت قرارگیری دو شبکه‌ی متوالی افقی با طول مشخص در داخل قالب (‌در بتن ریزی‌های کف و فونداسیون‌)

آرماتور رکابی :برای در امتداد نگه داشتن آرماتورهای طولی یا عمودی در بتن ریزی دیوارها و دال‌ها (به شکل حرف u) یا بین دو سفره آرماتور (شبکه مش‌بندی)

میلگرد ادکا : برای تحمل نیروهای برشی ولنگر های منفی

میلگرد گذاری شالوده‌ها  میلگردها در واقع  به شکل  شبکه‌ای در کف شالوده تعبیه می شوند (‌با احتساب فاصله‌ی پوشش بتن‌) برای ایجاد چسبندگی بیشتر و انتقال مناسب‌تر نیرو بین فولاد و بتن در کناره‌های فونداسیون‌، میلگرد شبکه با خم ۹۰ درجه به طول مشخص، به صورت تحتانی یاترکیبی شکل داده می‌شود

دیواره های سیمانی و سازه های سنگی از نظر مشخصات فنی  تقریبا مشابه بتن هستند و در برابر تنشهای کششی تحمل کم دارند. بعضی از مصالح استاندارد سنگی مثل آجر و بلوک با درج حفره های مخصوص به گونه ای طراحی شده اند که با گذاشتن میلگرد در این حفره ها، آنها را در مقابل تنش های کششی تقویت کنند.

  وجه مشترکی که بین فولاد و بتن می باشد، باعث شده تا برای ساخت میلگردهای تقویتی، بیشتر فولاد به کار برده شود ضریب انبساط دمایی در بتن و فولاد، وجه مشترک بین این دو می باشد و هم ردیف بودن بودن مقدار این ضریب، مانع ایجاد تنش های اضافی درونی در ساختار بتن در شرایط دمایی مختلف می شود که این امر از تخریب زود هنگام بتن جلوگیری می کند

میلگرد‌ آلیاژ سازی شده و ترمکس

 تولید میلگرد در کشورهای پیشرفته دنیا به صورت گوناکون  است. در استانداردهای معتبر دنیا براساس  شرایط اقلیمی هر کشور فرآیندهای تولید بشکل کاملاً شفاف  با لحاظ پارامترهای مختلف تحت کنترل وآزمایش قرار می گیرند :

۱-در کشور ژاپن که از نظر شرایط اقلیمی کشوری زلزله خیز است، استاندارد ملی آن کشور JIS آنالیز شیمیایی را متناسب با فرآیند تولید ( از روش آلیاژی ) تعریف می نمایند و هیچگونه اشاره ای به فرآیند از طریق عملیات حرارتی (ترمکس ) ننموده است و به عبارت دیگر مصرف میلگردهای ترمکسی در آن کشور توصیه نمی شود .

۲-در کشورهای اروپائی که از نظر زلزله خیزی در رده کشورهای امن می باشند و نسبت به کشور ژاپن خطر زلزله در آنها بسیار پائین تر می باشد روش ترمکس ( عملیات حرارتی ) را مدنظر قرار داده و آنالیز شیمیایی را متناسب با فرآیند تولید آرماتور با روش فوق الذکر در نظر گرفته اند ،

۳- در استاندارد ملی ایران به شماره ۳۱۳۲ که برگرفته از چندین استاندارد مرجع ( اروپایی EN , DIN, و ژاپن JIS و آمریکاASTM و ISO ) می باشد هر دو روش فوق الذکر در نظر گرفته شده است ولی بخاطر ضریب امنیت بالای مصرف در بند ۱۳ استاندارد ( نشانه گذاری ) بصراحت تولید کنندگان را موظف به آگاهی دادن به مصرف کننده از لحاظ فرآیند تولید میلگرد نموده است.

به این صورت که بایستی بر روی پلاک الصاقی علامت مشخصه ایی دال بر انجام تولید به روش ترمکس حک شود و مقطع شاخه های این نوع محصول به یک رنگ تعریف شده ایی رنگ آمیزی گردد و همچنین در گواهینامه فنی جمله فرآیند تولید بوسیله خنک کاری و برگشت تحت کنترل درج گردد.

با توجه به استاندارد ملی ایران انجام عملیات

جوشکاری بر روی این نوع میلگردها مجاز نمی باشد

لازم به ذکر است در روش آلیاژکاری شده ، فولاد مورد نیاز برای تولید آرماتور مورد نظر، در فرآیند فولاد سازی در کارخانجاتی مانند میلگرد ابهر از طریق اضافه نمودن فروآلیاژها ساخته شده است.

و شمش تولیدی در فرآیند نورد به شکل مورد نظر درمی آید و سپس در محیط آزاد و به مرور خنک می شود. در این حالت آرماتور تولیدی از سطح بیرونی تا مرکز آن دارای خواص مکانیکی و مشخصات شیمیائی یکسان می باشد و در مواقع زلزله و فشار مقاومت یکنواخت و مناسبتری را از خود بروز می دهد.

اما برای میلگردهای تولید شده در شرکت هایی چون ذوب اهن اصفهان و میلگرد ابهر به روش ترمکس اینگونه است که شمش فولادی مورد استفاده دارای کلاس آنالیز شیمیائی پایین تری بوده و برای رسیدن به مقاومت مورد نیاز مطابق استاندارد ، میلگرد تولیدی را که دارای دمای بالایی می باشد.

از داخل لوله های آب عبور داده و به یکباره سطح بیرونی خنک می شود . در این حالت سطح میلگرد تا عمق مشخصی دارای مقاومت بالاتر( مثلاً ۴۰۰ ) می باشد اما مغز آرماتور دارای مقاومت پایین تری ( مثلاً حدود ۳۴۰ ) خواهد داشت.

از این رو در بکارگیری این نوع آرماتور در سازه های تحت فشار و مناطق زلزله خیز باید احتیاط های لازم را به عمل آورد و در محاسبات آن دقت مضاعف اعمال گردد. قیمت تمام شده میلگردهای آلیاژسازی شده بالاتر از ترمکسی می باشد.

دانستنی های بیشتر در مورد میلگردو تحلیل قیمت میلگرد را رادیو فولاد آرگون فولاد ایرانیان دنبال کنید و جهت خرید و مشاوره با ما تماس بگیرید.

 

اشتراک گذاری در telegram
Telegram
اشتراک گذاری در whatsapp
WhatsApp
اشتراک گذاری در twitter
Twitter

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *